Όταν ψάχνετε κάποιον να φροντίζει το παιδί σας, το πρώτο που μετράει είναι η εμπιστοσύνη. Αμέσως μετά έρχεται μια ερώτηση που συχνά ξεχνάμε να κάνουμε: τι ξέρει αυτός ο άνθρωπος για το πώς μεγαλώνει ένα παιδί; Εδώ βρίσκεται η αξία μιας εκπαιδευμένης παιδαγωγού.

Από τη βρεφονηπιοκόμο στην παιδαγωγό πρώιμης παιδικής ηλικίας

Στην Ελλάδα το επάγγελμα έχει μακρά ιστορία. Στο σημερινό Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής οι ρίζες του φτάνουν στο 1955, στη Σχολή Βρεφοκόμων. Αργότερα έγινε Τμήμα Βρεφονηπιοκομίας και Τμήμα Προσχολικής Αγωγής του ΤΕΙ Αθήνας, και σήμερα είναι το πανεπιστημιακό Τμήμα Αγωγής και Φροντίδας στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία. Όπως σημειώνει το ίδιο το τμήμα, το επάγγελμα του Παιδαγωγού Πρώιμης Παιδικής Ηλικίας αποτελεί εξέλιξη του επαγγέλματος του βρεφονηπιοκόμου.

Η αποστολή του, με τα λόγια του τμήματος, είναι η αγωγή, η φροντίδα και η εκπαίδευση του παιδιού από τη γέννησή του έως την ένταξή του στην υποχρεωτική εκπαίδευση, με σκοπό την ολόπλευρη ανάπτυξη, τη μάθηση και την ευημερία του.

Τι σπουδάζει

Το πρόγραμμα σπουδών στηρίζεται σε τέσσερα επιστημονικά πεδία: Παιδαγωγικά, Ψυχολογία, Κοινωνιολογία, Διοίκηση και Οικονομία της Εκπαίδευσης, και Αισθητική Παιδεία και Πολιτισμό. Περιλαμβάνει και πρακτική άσκηση 600 ωρών, τρεις μήνες μέσα σε χώρους αγωγής και φροντίδας βρεφών και νηπίων. Με άλλα λόγια, μια βρεφονηπιοκόμος έχει μάθει θεωρία και έχει δουλέψει δίπλα σε πραγματικά παιδιά πριν πάρει πτυχίο.

Τα επαγγελματικά δικαιώματα των πτυχιούχων Βρεφονηπιοκομίας κατοχυρώθηκαν με το Προεδρικό Διάταγμα 523/1991 και αφορούν την αγωγή και φροντίδα παιδιών προσχολικής ηλικίας, από δύο μηνών μέχρι την εγγραφή τους στο δημοτικό σχολείο.

Δεν είναι όλα τα προσόντα ίδια

Στον χώρο θα συναντήσετε διαφορετικούς τίτλους, και αξίζει να ξέρετε τι σημαίνει ο καθένας:

  • Βρεφονηπιοκόμος ή Παιδαγωγός Πρώιμης Παιδικής Ηλικίας: πανεπιστημιακό πτυχίο, για παιδιά από τη γέννηση έως το σχολείο.
  • Νηπιαγωγός: πανεπιστημιακό πτυχίο από τμήματα όπως το Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία του ΕΚΠΑ, με έμφαση στην εκπαίδευση του νηπιαγωγείου.
  • Βοηθός Βρεφονηπιοκόμων: δίπλωμα ΙΕΚ (επίπεδο 5, έναντι επιπέδου 6 για το πανεπιστημιακό πτυχίο), για παιδιά 0 έως 6 ετών. Ο οδηγός σπουδών ορίζει ότι η βοηθός εργάζεται σε συνεργασία με τον υπεύθυνο βρεφονηπιοκόμο ή νηπιαγωγό.

Κανένας τίτλος δεν αντικαθιστά την εμπειρία, τις συστάσεις και τη χημεία με το παιδί. Είναι όμως λογικό να ρωτάτε τι ακριβώς έχει σπουδάσει ο άνθρωπος που θα μείνει με το παιδί σας.

Τι λέει η έρευνα

Η κατάρτιση του φροντιστή έχει μελετηθεί κυρίως σε παιδικούς σταθμούς και σε φροντίδα σε σπίτια. Μια μετα-ανάλυση 48 μελετών (Manning και συνεργάτες, 2019) βρήκε ότι τα υψηλότερα προσόντα των εκπαιδευτικών συνδέονται σημαντικά με υψηλότερη ποιότητα του περιβάλλοντος φροντίδας. Πρόκειται για συσχέτιση, όχι για απόδειξη αιτίας.

Η μεγάλη αμερικανική μελέτη NICHD για τη φροντίδα μικρών παιδιών κατέληξε σε κάτι παρόμοιο: οι πιο μορφωμένοι και εκπαιδευμένοι φροντιστές προσέφεραν πλουσιότερο μαθησιακό περιβάλλον και πιο ζεστή, πιο ευαίσθητη φροντίδα, και τα παιδιά τους τα πήγαιναν καλύτερα σε τεστ γνωστικής και γλωσσικής ανάπτυξης. Η ίδια έρευνα δείχνει ότι η κατάρτιση επιδρά μέσα από την ποιότητα της καθημερινής φροντίδας, και ότι η φροντίδα των γονιών παραμένει ο ισχυρότερος παράγοντας. Μια καλή παιδαγωγός δεν παίρνει τη θέση σας. Συνεχίζει, όσο λείπετε, αυτό που χτίζετε εσείς.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη

Μια εκπαιδευμένη παιδαγωγός ξέρει τι περιμένουμε από ένα παιδί σε κάθε ηλικία και τι παιχνίδι το βοηθά να προχωρήσει. Μετατρέπει τη ρουτίνα της μέρας, το φαγητό, το ντύσιμο, τη βόλτα, σε ευκαιρίες για κουβέντα και μάθηση. Αναγνωρίζει νωρίς κάτι που αξίζει να το συζητήσετε με τον παιδίατρο. Και διαχειρίζεται τα δύσκολα, το κλάμα, τον θυμό, την άρνηση, με ηρεμία και συνέπεια αντί για αυτοσχεδιασμό.

Στην Kindora, πριν σας προτείνουμε μια nanny, ελέγχουμε τις συστάσεις της και την πιστοποίησή της στις πρώτες βοήθειες. Αν οι σπουδές στην παιδαγωγική είναι προτεραιότητα για εσάς, πείτε το μας από την αρχή, ώστε να το λάβουμε υπόψη στις προτάσεις μας.

Πηγές